Okulda şiddetin bir yıllık bilançosu yürekleri yakıyor

Manisa’nın Turgutlu ilçesinde 22 Eylül sabahı İnci Üzmez Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi yakınında silahlı saldırı düzenlendi. Associated Press’in yetkililere dayandırdığı haberine göre en az 11 kişi yaralandı. Millî Eğitim Bakanlığı, olayın okul dışında gerçekleştiğini, okulda eğitime bir gün ara verildiğini ve psikososyal destek ekiplerinin çalışmaya başladığını açıkladı.

Bu haber, yalnızca bir sabahın korkusunu anlatmıyor. Geride bıraktığımız bir yılda öğrenciler, öğretmenler, okul çalışanları ve veliler; sınıflarda, bahçelerde ve okul kapılarının önünde silahların ve bıçakların hedefi oldu.

Bu liste, okul öncesinden liseye kadar eğitim kurumlarının binasında, bahçesinde ve hemen yakınında gerçekleşen saldırıları kapsıyor. Olayın okul dışında olduğu durumlar ayrıca belirtiliyor. Üniversiteler, yalnızca tehdit veya silah bulundurma haberleri ve okul bağlantısı kurulamayan sokak saldırıları bu bilançoya dahil değil.

· Ekim 2025 — Çorum, okul önü: Fatih Anadolu Lisesi önünde iki genç arasında çıkan kavgada 17 yaşındaki bir genç bıçakla yaralandı. AA kaynaklı haber, Çorum Hakimiyet’in 30 Ekim tarihli sayısında yayımlandı; metinde olayın kesin günü belirtilmedi.

· 18 Kasım 2025 — Aydın/Efeler, okul önündeki park: Mimar Sinan Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi önündeki parkta öğrenciler arasında çıkan bıçaklı kavgada iki öğrenci yaralandı.

· 24 Kasım 2025 — İstanbul/Güngören, okul önü: Güngören Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi önünde iki öğrenci arasında çıkan kavgada bir öğrenci bıçakla yaralandı ve hastaneye kaldırıldı.

· 28 Kasım 2025 — Ankara/Sincan, okul bahçesi: Menderes Mahallesi’ndeki bir lisenin bahçesinde iki öğrenci arasında çıkan tartışmada 17 yaşındaki bir öğrenci bıçaklandı.

· 10 Aralık 2025 — Gaziantep/Nizip, okul: Fıstık Kent Mahallesi’ndeki bir ilkokulda altı yaşındaki öğrenci bıçakla yaralandı. İHA’nın haberine göre okulda hizmetli olarak çalışan şüpheli tutuklandı.

· 22 Aralık 2025 — Mersin/Anamur, okul bahçesi: Rüştü Kazım Yücelen Ortaokulu Müdürü Ender Kara, bir öğrencinin tüfekle ateş açması sonucu ağır yaralandı. Okulda eğitime bir gün ara verildi.

· 2 Mart 2026 — İstanbul/Çekmeköy, okul: Taşdelen Borsa İstanbul Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi’nde bir öğrencinin bıçaklı saldırısında öğretmen Fatma Nur Çelik hayatını kaybetti. Bir öğretmen ve bir öğrenci yaralandı.

· 13 Nisan 2026 — Samsun/İlkadım, okul önü: Tülay Başaran Anadolu Lisesi önünde iki yetişkin silahla yaralandı. Haberlerde olayın bir dernekte başlayan anlaşmazlığın sokağa taşınmasıyla gerçekleştiği belirtildi. Bu olay, öğrencilere yönelik bir saldırı olarak değil, okul çevresinde gerçekleşen silahlı şiddet olarak kayda geçirildi.

· 14 Nisan 2026 — Şanlıurfa/Siverek, okul: Ahmet Koyuncu Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi’ne eski bir öğrencinin düzenlediği silahlı saldırıda 16 kişi yaralandı. Saldırgan da olayda yaşamını yitirdi; bu ölüm mağdur bilançosuna eklenmedi.

· 15 Nisan 2026 — Kahramanmaraş/Onikişubat, okul: Ayser Çalık Ortaokulu’ndaki silahlı saldırıda öğretmen Ayla Kara ve öğrenciler yaşamını yitirdi. Yaralı öğrencilerden Almina Ağaoğlu’nun 3 Mayıs’ta ölmesinin ardından mağdurların can kaybı 10’a ulaştı. Temmuz ayında haberleştirilen iddianamede 10 kişinin ölümü ve 15 kişinin yaralanması yer aldı. Saldırganın ölümü bu sayının dışında tutuldu.

· 11 Haziran 2026 — İstanbul/Sarıyer, özel anaokulu: Yeniköy’deki özel bir anaokulunun idari işler müdürü, okul sahibinin silahlı saldırısında yaralandı. Şüpheli gözaltına alındı.

· 17 Eylül 2026 — Ankara/Etimesgut, okul bahçesi: Şehit Turgay Topsakaloğlu İlkokulu’na çocuğunu almaya gelen bir kadın, boşanma aşamasındaki eşinin bıçaklı saldırısında ağır yaralandı.

· 22 Eylül 2026 — Manisa/Turgutlu, okul yakını: İnci Üzmez Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi yakınındaki silahlı saldırıda, AP’nin yetkililere dayandırdığı güncel haberine göre en az 11 kişi yaralandı. İlk haberlerdeki sekiz yaralı bilgisi daha sonra yükseldi.

Bu 13 olay, taramada doğrulanabilen kayıtları gösteriyor; Türkiye’de yaşanan bütün saldırıların eksiksiz sayısı anlamına gelmiyor.

Okul yolu da güvenli olmalı

Okul binası ve yakın çevresine ilişkin listenin dışında, aynı dönemde okul yolunda da bıçaklı saldırılar haberleştirildi:

· 30 Ekim 2025, İstanbul/Beyoğlu: Okula giden 13 yaşındaki bir öğrenci, aynı okuldaki bir öğrencinin bıçaklı saldırısında yaralandı.

· 15 Aralık 2025, Eskişehir/Tepebaşı: Namık Kemal Ortaokulu’ndan çıkan 12 yaşındaki çocuk, sokakta bıçaklandı.

· 10 Şubat 2026, Iğdır: Okula gitmek üzere yola çıkan 16 yaşındaki öğrenci, tanımadığı bir kişinin bıçaklı saldırısında yaralandı.

Bakanlık ne yapacak?

MEB’in resmî açıklamalarındaki süreç 16 Nisan 2026’da duyurulan erken uyarı, kurumlar arası koordinasyon, silaha erişimin önlenmesi ve psikososyal destek kararlarından, 19 Ağustos 2026’da yayımlanan yeni eğitim yılı genelgesine uzanıyor. Genelge; eğitim yılı başında risklerin değerlendirilmesini, giriş-çıkışların kontrolünü, kör noktaların aydınlatılmasını, güvenli tahliye için eksiklerin giderilmesini ve tehdit bildirimlerine derhal müdahaleyi öngörüyor. 21 Eylül 2026’da, Manisa saldırısından bir gün önce, yedi bakanlığın okul güvenliği protokolü imzalandı; zorunlu veli randevusu, rehberlik çalışmaları, risk düzeyine göre polis görevlendirmesi ve okul çevresi denetimleri açıklandı. Takvim, 14 Eylül’de başlayan 2026–2027 eğitim yılı boyunca uygulama ve düzenli denetim olarak tarif ediliyor; incelenen açıklamalarda her önlem için ayrı, gün ve ay içeren bir tamamlanma tarihi bulunmuyor.

Eğitim-İş: Çocukların ihtiyaçlarını merkeze alın

Eğitim-İş, 26 Haziran tarihli raporunda fiziksel güvenlik önlemlerinin tek başına yeterli olmayacağını vurguluyor. Sendika; rehberlik ve ruh sağlığı hizmetlerine erişimin güçlendirilmesini, öğrencilerin okula aidiyetini artıran uygulamaları, şiddetsiz iletişim eğitimini ve öğretmenlerin mesleki güvencesinin korunmasını öneriyor.

Eğitim-Sen: Psikolojik danışmanlık ve sosyal hizmet birlikte çalışmalı

Eğitim-Sen’in yıl sonu değerlendirmesinde çözüm, psikolojik danışmanlar ile sosyal hizmet uzmanlarının koordineli çalıştığı bir destek sistemi olarak tarif ediliyor. Sendika, kalabalık sınıfları ve öğretmenin değersizleştirilmesini de sorunun parçası sayıyor; önleme çalışmalarının pedagojik ve sosyal boyutunun güçlendirilmesini istiyor.

Eğitim Gücü Sen: Güvenlik açıkları kapatılmalı

Eğitim Gücü Sen Genel Başkanı Oğuz Özat, güvenlik personelinin artırılmasını, giriş-çıkışların kontrol edilmesini, teknik güvenlik sistemlerinin yaygınlaştırılmasını ve okul çevresinde etkin denetim kurulmasını talep ediyor. Sendikanın önerileri arasında eğitim çalışanlarını koruyacak özel yasal düzenlemeler de bulunuyor.

Peki Yurtdışında nasıl?

Aynı bir yıllık dönemde ABD ve Avrupa’da da okul saldırıları yaşandı. Aşağıdaki olaylar uluslararası toplamı değil, doğrulanmış örnekleri gösteriyor:

· 24 Eylül 2025 — Fransa/Benfeld: Robert Schuman Ortaokulu’nda bir öğretmen, öğrencinin sınıftaki bıçaklı saldırısında yaralandı.

· 6 Ekim 2025 — Finlandiya/Lahti: Salpausselkä Okulu’nda bir öğrenci başka bir öğrenciyi bıçakla yaraladı. Olay belediye tarafından da doğrulandı.

· 10 Ekim 2025 — ABD/Mississippi: Heidelberg’de okul yerleşkesinde, mezunlar buluşması etkinliklerinin yapıldığı akşam gerçekleşen silahlı saldırıda iki kişi öldü.

· 9 Aralık 2025 — ABD/Kuzey Carolina: North Forsyth Lisesi’ndeki bıçaklı olayda bir öğrenci öldü, bir öğrenci yaralandı.

· 3 Şubat 2026 — Fransa/Sanary-sur-Mer: La Guicharde Ortaokulu’nda bir görsel sanatlar öğretmeni, öğrencinin bıçaklı saldırısında ağır yaralandı.

· 10 Şubat 2026 — Birleşik Krallık/Londra: Kingsbury High School’daki bıçaklı saldırıda 12 ve 13 yaşındaki iki öğrenci yaralandı.

· 2 Eylül 2026 — ABD/Virginia: Westwood Hills İlkokulu’na giren silahlı kişi bir çalışanı yaraladı; ardından yaşamını yitirdi.

Uzmanlar çözümü nerede görüyor?

Virginia Üniversitesi’nden okul güvenliği araştırmacısı Dewey Cornell, ciddi tehditleri zamanında fark edecek, öğrencinin yaşadığı sorunu anlayacak ve uygun müdahaleyi belirleyecek çok disiplinli ekipleri öne çıkarıyor. Psikolojik danışmanlık, okul yönetimi ve gerektiğinde kolluk arasında çalışan bu modelin amacı, çatışmayı saldırıya dönüşmeden çözmek. Cornell’in uyarısı iki yönlü: Ciddi tehditler küçümsenmemeli; her sorunlu davranış da çocuğu otomatik olarak tehlikeli ilan etmeye yol açmamalı.

Cambridge Üniversitesi’nden kriminolog Manuel Eisner ise şiddetin gelişimini çocukluk deneyimleri, aile ve sosyal çevreyle birlikte ele alıyor. Araştırmaları; erken desteğin, danışmanlığın, öğretmen eğitiminin ve çocukların okulla bağını koruyan çalışmaların önemini gösteriyor. Bu bulgular, her okul saldırısını tek bir nedene bağlamayı veya şiddetin her ülkede aynı biçimde arttığını ileri sürmeyi desteklemiyor.

ABD Gizli Servisi’nin Ulusal Tehdit Değerlendirme Merkezi de güvenilir bildirim kanalları, farklı uzmanlıkları buluşturan değerlendirme ekipleri ve silaha erişimin incelenmesini öneriyor. Çocuğun verdiği işaretin duyulması kadar, o bildirimin ardından kimin ne yapacağının belli olması da önemli.

Mektepli Gazete’nin derlediği bu kayıtların ardındaki ortak ihtiyaç açık: Çocukların korkmadan öğrenebildiği, öğretmenlerin güvenle ders anlatabildiği okullar. Açıklanan önlemlerin gerçek karşılığı, okul kapısından giren herkesin günün sonunda evine sağ salim dönebilmesi olacak.