Un, ekmek ve makarnaya zam geliyor
Buğday alım fiyatlarının artması sonrasında un fiyatına yüzde 21,4 oranında zam geldi. Artışın markette satılan un fiyatlarına da yansıyacağı belirtilirken, makarna fiyatlarının da 1-2 ay içinde yüzde 15 oranında zamlanması bekleniyor. İstanbul’daki fırıncıların ise önümüzdeki ayda 240 gram ekmeğin 6 TL’den 8 TL’ye çıkmasını talep edeceği öğrenildi. Cumhurbaşkanlığı ve milletvekili seçimleri öncesinde baskılanan dolar kuru, kabinenin değişmesinin ardından artışa geçti. Seçim öncesinde sabit tutulmak için baskılanan döviz kuru, yeni Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in verdiği mesajların ardından rekor tazelemeye devam ediyor. Artış, elektronik sektöründen otomobil sektörüne çok sayıda ürünün fiyatlarının zamlanmasın neden oldu. İthal firmalar bu günlerde sık sık fiyat güncellemesi yaparken, dövizdeki artışın yerli üretime de kısa süre sonra yansıması bekleniyor. Sözcü’nün haberine göre, buğday alım fiyatlarının açıklanması sonrası un fiyatlarında yaşanan artış, ekmek ve makarna fiyatlarına da yeni zamlar getirecek. AKP’li Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan ekmeklik buğdayda ton başına 8 bin 250 TL fiyat açıklamış, çiftçiye ton başına 1000 TL de destek verileceğini duyurmuştu. İstanbul Ticaret Odası (İTO) ve İstanbul Fırıncılar Odası yetkilileri, bu gelişme sonrası unun çuvalına bir günde 100 TL birden zam geldiğini ve 490 TL’den satılan 50 kiloluk unun 595 TL’ye çıktığını belirtirken, yaşanan gelişmenin ilerleyen günlerde marketteki unun fiyatına da yansıması bekleniyor. İTO ve Esnaf Odası’na bağlı fırıncılar ise İstanbul’da satılan ekmeğe yüzde 33-40 aralığında bir zam gelmesi için çalışmalara başladı. Şu an ekmeğe resmi bir zam talebi yok ancak en geç temmuz ayının ortalarında ilgili meclislere ve esnaf odasına yeni zam talebini sunacak olan fırıncılar, 200 gram ekmeğin 5 TL’den 7 TL’ye, 240 gram ekmeğin ise 6 TL’den 8 TL’ye çıkmasını isteyecek. “Doların 20 TL’den 23’e çıktığı, belki ilerleyen haftalarda 25’lerde sabitleneceği bir ortamda, buğdaya verilen fiyat aynı gün geri alınmış oldu” dedi. “Eğer bugün TÜİK’in açıkladığı enflasyon yüzde 39,5, girdi fiyat endeksi yüzde 49,7 ve Tarım ÜFE de yüzde 71 ise, buğdaya yapılan zam yüzde 24’te kaldı. Bu kabul edilebilir bir artış değil. Çiftçinin buğday ekiminden uzaklaşmasına yol açar. En yakın zamanda yukarı doğru revize edilmesini talep ediyoruz” dedi. “Buğday alım fiyatının seçim sonrasına bırakılmasının nedeni, bu düşük fiyatların seçim öncesi üreticiden gizlenmesi” diyen Suiçmez, şöyle devam etti: “Geçen sene açıklanan buğday alım fiyatı nispeten daha iyiydi. Bu yılki üretimin de arttığı belirtiliyor. TÜİK’in birinci tahminine göre, 20,5 milyon ton olacak buğday üretimi. Ancak bu yıl açıklanan buğday alım fiyatları sonrası çiftçi gelecek yıl buğdaydan başka ürünlere kayacaktır. Bu da yurt içindeki tüketime yetmeyen 20 milyon tonlara bile sevinmemiz gibi yanlış ortamlara zemin hazırlıyor. Bu durum kısır döngüye dönüştü ve ister istemez ucu gıda fiyatlarına dayanıyor. Yani Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) her ne kadar sanayiciye verdiği buğdayı baskılasa bile ekmek zammı ister istemez gündemde. Buğdayın fiyatı, maya, işçilik, elektrik ve doğalgaz gibi tüm girdiler bunda etkili. Gelecek yıl çiftçinin buğday ekiminden vazgeçmesi de yeniden buğdayda yetersizlik yaşanması, yine yüksek gıda fiyatları ve yüksek ekmek fiyatları demek.”
