Sert devalüasyon uyarısı

Türkiye, döviz geri ödemelerinde moratoryum ilan edebilir. Moratoryum; "Ödeme güçlüğü nedeniyle borçlarının tümünü veya bir kısmını ödeyemeyeceğini ilan etmek" demek.Türkiye’de artan ekonomik kriz ve TL’nin dolar ile euro karşısında hızla değer kaybetmesi üzerine Moody’s uyarılarda bulundu.

Moody’s ekonomide yaşananlara ilişkin Türkiye’nin başvuracağı politika seçeneklerinin sınırlı olduğuna dikkati çekerek, sert devalüasyon uyarısı yaptı.

Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Moody’s Türkiye ekonomisine dair rapor yayınladı. Söz konusu raporda banka ve şirketlerinin temerrütte düşebileceği, Hazine’nin bu borçların itfasını yükleneceği ifadeleri dikkati çekti.

Raporda “Şu ana kadar yapılan müdahaleler sonrasında liranın dalgalı kur rejiminde olduğunu görmek zor” ifadelerini kullanan Moody’s, mali bozulmayı tetikleyene düzensiz kur ayarlamasının sert devalüasyon riski taşıdığını belirtti. TL’de sürekli diğer kaybı, istikrarlı şekilde sermaye çıkışı ve Merkez Bankası döviz rezerv pozisyonunda ciddi düşüşün odak noktasının yeniden Türkiye’nin ödemeler dengesi pozisyonu olmasına yol açtığını belirten Moody’s, yatırımcıların Türkiye’nin kredi risklerine ilişkin sıkça sorduğu sorulara yanıt vermeye çalıştı.

Raporda devamla şu ifadeler aldı: “Türkiye Hükümeti, potansiyel bir ödemeler dengesi krizini savuşturmasına imkan verecek tamponlarını neredeyse tüketti. Döviz rezervleri şu anda 20 yılın en düşük seviyesine ve TCMB’nin döviz swap pozisyonu yılbaşından bu yana neredeyse ikiye katlandı. Bu müdahaleye rağmen lira yılbaşından bu yana ABD Doları karşısında yüzde 25 civarında değer kaybetti. Bunun sonucu olarak, ani bir ekonomik durgunluğu tetikleyecek ödemeler dengesi krizi ve hükümetin bilançosunda bir kötüleşme riski önemli şekilde arttı. Geçmişte, hükümetin bilançosu Türkiye’nin yapılan dış kırılganlıklarının ortaya çıkardığı kredi baskılarını hafifletti. Bununla birlikte, faiz dışı bütçe açığı ve lirada değer kaybının hükümetin borç yükünün gelecek yıl GSYH’nın yüzde 42’si seviyesine yükselmesini bekliyoruz. Bunun yanı sıra, kurların yüksek seviyesi ve değişken faizli borç ülkenin yatırımcı algılarındaki değişikliklere kırılganlığını artırıyor. Hükümetin bilançosundaki koşullu borçların aydınlığa kavuşmasının Türkiye’nin kredi profilini daha da zayıflatması yüksek bir risk.”

Kamu Maliyesinde Bozulmalar Arttı

Derecelendirme kuruluşu, Türkiye’de bir ödemeler dengesi krizi yaşanma ve ona bağlı olarak TL’nin değerinde sert bir düzeltme ve kamu maliyesinde bozulma ihtimalinin arttığını belirtti.

Merkez Bankası’nın rezervlerinin son 20 yılın en düşük seviyesine indiğini kaydeden Moody’s, Swap yoluyla bankalardan alınan dövizin de yıl başından bu yana iki kat arttığına dikkat çekti.

Geçmişte kamu maliyesinin sağlam yapısının Türkiye’nin dış kırılganlıklarından kaynaklanan baskıyı hafiflettiğini ifade eden Moody’s, artık bunun da gündemde olmadığını savundu. Derecelendirme kuruluşu, bütçedeki faiz dışı açığın etkisiyle kamu borcunun milli gelire oranının gelecek yıl yüzde 42’ye yükseleceğini öngördü.

Türkiye’nin dış borcunun bu yıl milli gelirin yüzde 67.5’ine yükseleceği öngörüsünde de bulunan Moody’s, bunun üçte ikisinin özel sektöre ait olduğuna dikkat çekti. Borçlu şirketlerin önemli kısmının TL cinsinden gelir elde ettiğini vurgulayan derecelendirme kuruluşu, dövizde yükseliş durumunda özel tüketim, yatırımlar ve kamu tüketiminde sert daralma yaşanacağını savundu.

"KREDİ BÜYÜMESİ DURDURULAMADI"

Moody’s, Türkiye raporunda, kredilerdeki hızlı büyümeye özellikle dikkat çekti. Derecelendirme kuruluşu, Ankara'nın ekonomiyi kredi büyümesiyle desteklemeyi hedeflediğini belirterek, artışı durdurmak için BDDK’nın son dönemde aldığı bazı önlemlere rağmen yıl sonunda kredi büyüme oranının yüzde 30’u geçmesinin muhtemel olduğunu