Dr. Mustafa Karaağaçlı: Türkiye Coğrafyası’nın Dünü, Bugünü ve Geleceği; Cumhuriyet’tir
1.Öndeyi “Türkiye Coğrafyası’nın Dünü, Bugünü ve Geleceği; Cumhuriyet’tir” konulu bu çalışmanın temel amacı; Türkiye Cumhuriyeti’nin herkesin değeri olduğuna dikkat çekmektir. Bu dikkat, 2024 Türkiye Coğrafyası’nda siyasallaştırılıp köpürtülen din odaklı alış verişler ve yönetimlerle artan bir yaşamsal önem arz etmektedir. İşte bu nedenle girişilen bu çalışma; literatüre ek olarak yazarın postpozitivist görüşlerine dayalı oluşturulmuştur. Çalışma; (1)Öndeyi, (2)Neden Cumhuriye’te 101 Kere Maşşallah!, (3) Türkiye Cumhuriyeti’nin Çağdaş ve Demokratik Kilometre Taşları, (4)GMK. Atatürk’ün Mesut, Başarılı ve Muzaffer Cumhuriyet Mesajı, (5)Memlekette Herkesi Kucaklayan ve Kollayan Cumhuriyet Bayramı, (6)Sonuçlar, (7)Öneriler, (8)Vargı ve Dayanışmalı Ulusal Bir Dilek alt başlıklarında rapor haline getirilmiştir. 2.Neden Türkiye Cumhuriyeti’ne 101 Kere Maşşallah! 29 Ekim 2024 tarihi Türkiye Cumhuriyeti’nin 101. Yaşını kutladığı gün olup memleketin her köşesinden ve bu satırlardan 101 kere maşşallahı hakediyor. Neden 101 kere maşşallah? Çünkü; Anadolu’da yeni bir Türk Devleti kurulması ve Cumhuriyet Felsefesinin Gazi Mustafa Kemal Atatürk ve arkadaşları tarafından belirtilmeye başladığı andan itibaren dahili kötü emellerin harici ise emperyalist odakların gözlerini diktiği yer Anadolu olmuştur. Çünkü; yeni bir Türk Devleti kurulması ve Cumhuriyet Felsefesi sadece Anadolu ve Türk Ulusu için değil; gezegende sömürge altındaki diğer halkların özgürlüklerine kavuşmalarında örnek rol model ve somut bağımsızlık adımı olmuştur. Çünkü: Cumhuriyet; kimsesizlerin kimsesidir. Herkesin kendini özgür hissedip yaşama hakkına sahip olduğunun nişanesidir. Çünkü Cumhuriyet; kişisel görüş ve nutuklardan öte evrensel ilkelerin birleşimidir. Çünkü Cumhuriyet; barış iklimidir. Türkiye Cumhuriyeti’nin Kurucu felsefesi de sadece Türk Ulusu’na değil; Dünya Halklarına da Lider Olan GMK Atatürk’ün “yurtta sulh, cihanda sulh” deyişiyle ışıklanıp pekişmiştir. Çünkü Cumhuriyet; kişisel bir diktanın ve oligarşik bir sınıfın iradesi değil; halkın yönetimidir. Çünkü Cumhuriyet; memleket kaynaklarının bir avuç zümreye ve dörtlü-beşli sansarlara verildiği bir yönetim ve idare değil; 85 milyon yurttaşa hakça paylaşımdır. Çünkü Cumhuriyet; emek ve terleyen alınların karşılığıdır. 3.Türkiye Cumhuriyeti’nin Çağdaş ve Demokratik Kilometre Taşları Cumhuriyet Bayramı, Türkiye Büyük Millet Meclisinin 29 Ekim 1923'te Cumhuriyet yönetimi ilan etmesi anısına her yıl 29 Ekim günü Türkiye'de ve Kuzey Kıbrıs'ta kutlanıyor. Anılan bayram, 1925 yılında çıkarılan bir yasa ile millî bayram olarak kutlanmaya başlanmıştır. Milli Kurtuluş Savaşı zaferle sonuçlanınca Gazi Mustafa Kemal Atatürk ve arkadaşları yeni Türk devletinin temellerini çağdaşlık ve demokratiklik olarak atılması gerektiğine inandılar. 25 Ekim 1923'te ise mevcut hükümetin istifası, Gazi Mustafa Kemal Atatürk ve arkadaşlarına, cumhuriyeti ilan etme fırsatı verdi. 28 Ekim 1923 akşamına kadar hükümetin kurulamaması üzerine Gazi Mustafa Kemal Paşa, Çankaya Köşkü'nde arkadaşlarına "Yarın cumhuriyeti ilan edeceğiz" tarihi dönüm noktalı “cumhuriyet aşkını” açıkça dillendirdi. 29 Ekim 1929’da Yeni Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin hükümet merkezi Ankara oldu. Yeni kurulan Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin yeni devletin başkanının da seçilmesi için, o güne kadar devlet başkanlığı görevi, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanı olarak Atatürk tarafından yürütülmüştü. 1921 Anayasa’sı şu maddelerle revize edildi: "Türkiye Devleti'nin hükümet şekli cumhuriyettir." "Türkiye Devleti, yönetim birimlerini Bakanlar Kurulu aracılığıyla yönetir." "Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından kendi üyeleri arasından bir seçim dönemi için seçilir." "Cumhurbaşkanı, devletin başkanıdır. Bu sıfatla gerekli gördükçe Meclis ve Bakanlar Kuruluna başkanlık eder (TC,1921).” Bu maddeler TBMM’de görüşülerek, oturuma katılan 158 üyenin tamamının oyuyla "Yaşasın Cumhuriyet" sesleriyle kabul edildi. 4.GMK. Atatürk’ün Mesut, Başarılı ve Muzaffer Cumhuriyet Mesajı TBMM’de yapılan gizli oylamada 158 milletvekilinin tamamının oyunu alan Gazi Mustafa Kemal Atatürk, TBMM tarafından yeni Türk devletinin ilk cumhurbaşkanı seçildi. Seçim tamamlanınca, Gazi Mustafa Kemal, “Türkiye Cumhuriyeti mesut, başarılı ve muzaffer olacaktır" sözüyle umut, ümit ve özgüven dolu mesajlar verdi. Böylece devletin adı ve rejimiyle ilgili tartışmalara son verildi ve devlet başkanlığı konusu çözüme kavuştu. Hükümetin kurulma şekli yeniden düzenlendi. Buna göre; Cumhurbaşkanı başbakanı atayacak, başbakan da bakanlarını seçip cumhurbaşkanının onayına sunacaktı. Bu uygulamayla, Meclis Hükümeti Sistemi yerine parlamenter rejime geçilmiş oldu. 5.Memlekette Herkesi Kucaklayan ve Kollayan Cumhuriyet Bayramı Cumhuriyet’ Bayramı; 26 Ekim 1924'te yayımlanan kararname ile düzenlenecek etkinliklerle kutlanmasına, 29 Ekim 1925 yılından günümüze kadar da ''Milli Bayram'' olarak kutlanmasına başlandı (Atatürk Araştırma Merkezi, 1995). 29 Ekim 2024’de de Cumhuriyet Bayramı Cumhuriyet ve Onun Kurucu Felsefesine uygun demokrasi aşıkları tarafından Türkiye Coğrafyası’nda daha da artan çoşku, bağlılık ve şükran hisleriyle kutlanıyor. 6. Sonuçlar “Türkiye Coğrafyası’nın Dünü, Bugünü ve Geleceği; Cumhuriyet’tir” konulu bu çalışmadan çıkarılabilecek sonuçlardan bazıları aşağıda sıralanmaktadır: Cumhuriyet Bayramı, 1925 yılında çıkarılan bir kanunla ilan edilen ve Cumhuriyet'in onuncu yılı kutlamalarının yapıldığı 29 Ekim 1933’de ATATÜRK’ün 10. Yıl Nutku'nda da belirttiği gibi en büyük bayramdır (Atatürk, 2020). Türkiye Cumhuriyeti’nin 101. yaşında Gazi Mustafa Kemal Atatürk ve silah arkadaşlarının aradan geçen 101 yılda ne kadar kıymetli ve değerli bir yaşam alanı oluşturduğu 2024 Türkiye’sinde yaşanan iç ve dış odaklı sosyo-kültürel, ekonomik ve siyasal krizlerle daha iyi görülmektedir. Cumhuriyet, demokratik bir ülkenin bozulmaz bağımsızlık ve özgürlük simgesidir. Türkiye Cumhuriyeti’nin Kurucu Felsefesi; düşüncesi hür, anlayışı hür, vicdanı hür nesillerve yönetimler ister. 7.Öneriler “Türkiye Coğrafyası’nın Dünü, Bugünü ve Geleceği; Cumhuriyet’tir” konulu bu çalışmada geliştirilen öneriler aşağıda sıralanmaktadır: 29 Ekim Cumhuriyet çoşkusu gösterişli ve renkli anti-sosyal medyatik araçlarla yazısal ve imgesel iletilerle değil; Cumhuriyetin kıymetini ve harbiyesini yüreğinde, zihninde ve gönlünde hisseden herkes tarafından bayram ikliminde kutlanmalıdır. Cumhuriyet; egemenlik hakkının belli bir kişi veya oligard aileye ait olduğu monarşi ve oligarşi kavramlarının karşıtı olduğundan, Cumhuriyet Bayramı da Türk Ulusu’nun ve cumhurun özü olan gerçek cumhurlarla kutlanmalıdır. Yaşanılan son terör olayında (TUSAŞ, Kazan-Ankara: 23.10.2024;) kaybettiğimiz şehitlerimizi rahmetle anarken ve yaralı vatandaşlarımıza ivedi şifalar dilerken, Cumhuriyet Bayramı Türkiye Coğrafyası’nın her köşesinde heyecanla kutlanmalıdır. 8.Vargı ve Dayanışmalı Ulusal Bir Dilek “Şerefli bir yaşamın bedeli, her ne olursa olsun ödenir. Küçük oyunlar, küçük oyuncularındır. Onlar, okyanusta boğulmanın adabını bilemezler! Cumhuriyet erdemdir (Atatürk,2020)”. Çünkü Cumhuriyet; Kimsesizlerin kimsesi ve tümel iyiliklerin adıdır (Karaağaçlı, 2024). Cumhuriyet, Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün 101 yıl önce öngörüp, feraset ve basiretle vurguladığı gibi; "Egemenlik kayıtsız şartsız ulusundur" mottosunun ilelebet sürecek ve değişmeyecek ilkesidir. “29 Ekim 1920’de başlayan Türkiye Cumhuriyeti ışığımız dün olduğu gibi bugünde ve gelecekte sonsuza dek hiç sönmesin.” _________ Kaynaklar Atatürk, G.M.K. (2020). Cumhuriyetimizin Emanetçisi Olan Çocuklarımız İçin Nutuk. Kripto Basın Yayın. Atatürk Araştırma Merkezi. (1995). "29 Ekim Cumhuriyet Bayramı". Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi. 11 (33). Atatürk Araştırma Merkezi Yayınları. ss. 771-779. ISSN 1011-727X. Karaağaçlı, M. (2024). Bilimsel Araştırma ve Etik İklimi. Karaağaçlı Kitapları No:21. Ankara: Bizim Büro Kitapçılık.ISBN No:978-605.80173-5-1 TC. (1921). Teşkilâtı Esasiye Kanunu. Kanun Numarası : 85, Kabul Tarihi : 20/1/1337 (1921). _____________ İletişim ve Erişim *Dr. Öğr. Üyesi, G.Ü. Gazi Eğitim Fakültesi, EBB Öğr.Üyesi. e-posta : [email protected] ORCID : https://orcid.org/0000-0003-3488-1021 Web (1): w3.gazi.edu.tr/~mkara Web (2): https://avesis.gazi.edu.tr/mkara Web (3): www.yurtspor.com Web (4): www.mektepligazete.tebeşir Web (5): www.mektepligazete.bülten Facebook (1): Kirizma Facebook (2): Mustafa Karaağaçlı X : M_Karaagacli_ İnstagram : mustafakaraagacli1 Blog :mustafakaragacli.blogspot.com
