Dr.Öğr.Üyesi Mustafa KARAAĞAÇLI: Milli Eğitim Akademileri’nin “Dersleri de Sıkıcı Geçiyor!”
Milli Eğitim Akademileri’nin “Dersleri de Sıkıcı Geçiyor!” Dr. Öğr. Üyesi Mustafa KARAAĞAÇLI G.Ü. Gazi Eğitim Fakültesi, EBB Öğr. Üyesi. 1.Milli Eğitim Akademileri İddialı ve Harcamalı Milli Eğitim Akademisi, öğretmen adaylarının mesleğe başlamadan önce mesleki bilgi, beceri ve tutumlarını artırmak için MEB tarafından büyük eğitsel iddialarla ve finansal harcamalarla uygulamaya konulan bir yapıdır. Milli Eğitim Akademileri; Öğretmen adaylarını mesleğe hazırlamak Öğretmen adaylarının mesleki yeterliliklerini artırmak Öğretmen adaylarının mesleki kariyer basamakları süreçlerini yürütmek Var olan öğretmenlerin mesleki gelişimlerini sağlamak amaçlarını gerçekleştirmek iddiasında MEB yapısalında oluşturulmuştur (Karaağaçlı, 2025). Türkiye Coğrafyası’nda Ankara, Erzurum, Aksaray, İstanbul, Kayseri, Gaziantep ve Sivas illerinde oluşturulan MAL’leri 4 dönemde 12 ay boyunca eğitim-öğretim yapıyor. Milli Eğitim Akademileri, süreçlerinin sonunda; Başarılı olan adaylar, sözleşmeli öğretmen olarak atanacak. Sözleşmeli öğretmenler 3 yıl boyunca görev yaparak; bu sürede herhangi bir olumsuzluk olmazsa kadroya geçme hakkı kazanacaklar. 2.Milli Eğitim Akademileri Kuramda da Uygulamada da Eğitim Fakülteleri’nin Kötü Bir Kopyası! Yukarı satırlarda sıralanan amaç, işlev ve işleyiş kuramsalında “geleneksel üniversiter yapıdaki Eğitim Fakülte’lerinin amaç, işlev ve işleyişinin “kötü bir kopyası” olarak Türkiye Eğitim Coğrafyası’nda boy gösteriyor (YÖK, 2006). MAL’lerde ders veren eğitim-öğretim işgörenlerine bakıldığında; şu 3 formasyonlu gruptan oluştuğu gözleniyor: Akademisyenler: Üniversitelerin ilgili bölümlerinden gelen profesör, doçent ve doktor öğretim üyesi unvanına sahip öğretim üyeleri. Milli Eğitim Bakanlığı Uzmanları: Alanında yetkin, yeterlilikleri belirlenmiş MEB personeli. Deneyimli Öğretmenler: Meslekte deneyimli, özellikle doktora eğitimini tamamlamış uzman öğretmen ve başöğretmen unvanına sahip eğitimciler. Görüldüğü gibi, MAL’lerinde görevlendirilen eğitim-öğretim işgörenlerinin varolan üniversiter yapıdan ve MEB örgütü içinden çıkan elemanlardan oluşturulduğu dolayısıyla derslerin “farklı olmayan bir ünit” ile işletildiği görülüyor. Varolan yapıyı “olumsuz bulan algı, varolan yapıdan görevlendirme yapmakla” iddia ettiği olumsuzluğu kendi MAL’lerine hem de ücret karşılığında taşımış olmuyor mu? Denenmiş yollardan farklı sonuçlar bekleme tuhaflığı herhalde memlekete özgü bir gariplik olarak gelen ve giden yönetsel kadrolar tarafından uygulanıyor. Tabi bu ahvalde asıl dramatik oloan görünüm; MAL derslerin sıkıcı geçtiği gerçeğidir. Zaten, anlatıma hatta düz anlatıma dayalı yöntemlerle yürütülen dersler tekdüze işlenirken; merkezi iktidarın marifeti olduğu için MAL bünyesinde sosyolojik bir güncel olay, kritik ve olay derslerde konu edilemiyor. Eleştirel düşünce yoksunu bu hal ile de “soran-sorgulayan ve analitik eden” birey-öğretmen yetiştirme iklimi uzak bulunuyor. 3. Milli Eğitim Akademileri’nde “Dersler de Sıkıcı!” MAL, ücret, barınma, eğitim-öğretim yerine ulaşma temelli stratejik sorunlarla öğretmen eğitimi-öğretimi yapmaya yeltenirken; MAL iddiasının birer aracı olacak olan dersler de zaten Eğitim Fakültesi’nde verilen Öğretmenlik Meslek Bilgisi Dersleri olduğu için “ders-tekrar ders” sıkıcılığından öteye geçemiyor! Eğitim-öğretimin en temel işlemlerinden olan “pekiştirme” için tekrar eğitsel bir koşul olarak yadsınıp inkar edilmezken; aynı içeriği tekrar sıkıcılığı başka bir tuhaflığı doğuruyor. Evrensel bir öğreti ilkesi olan: “Güncelliğe” yer veremeyen ders süreçleri işleyişte sıkıcıdır (Karaağaçlı, 2021 ve Karaağaçlı, 2024). Yönetimin ve sınıfların mahalle baskısı da dersleri yürütenleri “güncellikten uzak durmaya ittiğinden; dersler “adet yerini bulsun” halinde geçiyor. 4. Milli Eğitim Akademileri Yerine; “Harcamasız İşlevsel Bir Öneri” MAL’leri yerine; “Öğretmen Liseleri”, öğretmen yetiştirme için işlevsel bir ön adımdır. Çünkü; ortaokul sonrası öğretmenlik mesleğine hevesli, meraklı ve ilgili olan öğrencilerin tercihlerine açılması hem eğitsel, psikolojik ve sosyolojik bilgi kollarınca uygun hem de ekonomi bilimi bulgularına uygun olacaktır (Karaağaçlı, 2024-3) 12 yıl öncesine kadar, yani 2014-2015 yılına işlev gösteren “Anadolu Öğretmen Liseleri” kapatılıp, yerlerine Anadolu, Fen ve Sosyal Bilimler Liseleri’ne dönüştürüldü. Bir yapının kapatılıp yerine başka bir yapının açılması akla ziyan ve seçilmiş bir amatör davranış kalıbıdır. Zira; aksayan yönler düzeltilerek varolan yapıyı geliştirmek reel politiğe de eğitbilim bilgi kollarına da uygun olan tercihtir. Yasal olarak da Anadolu Öğretmen Liseleri; hem genel lise programı uygulayarak; hem de eğitim fakültelerine hazırlık niteliğinde öğretim yapıyorlardı. “Bu okullara, öğretmen yetiştiren yüksek öğretim kurumlarının ilgili bölümlerine öğrenci hazırlayan programlar uygulanması esastır” 6.maddesi de yasal nitelik kazandırıyordu. 5.Sözün Sonunda; Milli Eğitim Akademileri ve Bir Akademisyen Bu satırların sahibi olarak; Milli Eğitim Akademileri, öğretim elemanı istem formunu dolduran ve ileten sonuçta da; “yayınları Mart-Nisan 2026’da onaylanan” ama; “sözlü sınava girmeme iradesinden ve tercihinden” dolayı da, var olan yapıyı gözleyerek, izleyip kritize ediyorum. Kendime; “Ben Eğitim Fakültesi’nde ne?, orada olsaydım ne? anlatırdım?” sorusunu sorup; karşılığı da; “a y n ı” olunca, “süreçlerde, Milli Eğitim Akademileri’nde dersler de sıkıcı” oluyor!... Dersleri sıkıcılıktan kurtarmak için de “güncelliğe, sınıfı bir yaşam alanına, dayanışmacı, sınavlara karşıcı ve sosyal eşitlikçi iletişime” evirince de sanki, yönetimce “önce uyarılır sonra derslerden el çek-tilir-dim(!)” diyorum. Kaynaklar Karaağaçlı, M. (2021). Öğretisel İlkeler ve Yöntemler. (2021-8). Bizim Büro Basımevi Yayın ve Dağıtım Hizmetleri Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. Matbaa Sertifika No:42488. ISBN–978-60580173-3-7. Bandrol Seri No Aralıkları:THG-YIH330036-330145. Karaağaçlı, M. (2024). Eğitimin Kalbi Öğretme Öğrenme Süreçleri. (2024-1). Bizim Büro Basımevi Yayın ve Dağıtım Hizmetleri Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. Matbaa Sertifika No:42488. ISBN-978-605-80173-8-2. Bandrol Seri No Aralıkları: THG-VLY 133463-133482. Karaağaçlı, M. (2025). Amatör Tariflerle, MEA’leri Yürümez!. http://www.mektepligazete.com. Köşe Yazıları. Mustafa Karaağaçlı, 22.11.2025. YÖK, (2026). Eğitim Fakülteleri Programı. https://www.yök.gov.tr.22.11.2025. Etiksel Gerekçe ve İlke Burada yer verilen görüşlerde herhangi bir intihal ve manipülasyon yapılmadığından, yapılan alıntılarda kaynak gösterilmesi etiksel olarak uygun olacaktır. İletişim ve Erişimi Dr. Öğr. Üyesi Mustafa KARAAĞAÇLI T.C.Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi, EBB Öğretim Üyesi e-posta-1: [email protected] e-posta-2: [email protected] Web-1 : w3.gazi.edu.tr/~mkara Web-2 :https://avesis.gazi.edu.tr/mkara ORCID :https://orcid.org/0000-0003-3488-1021 Süren Yayın Ortamları ve Portalları Futbol-spor-yorum :www.yurtspor.com.yazarlar Eğitim,sosyoloji ve güncel:www.mektepligazete.com.köşeyazıları Bilim-araştırma :www.mektepligazete.tebeşirbülten.com Konuk yazarlığı-1 :www.bcp.org.tr Konuk yazarlığı-2 :www.derslerdergisi.comr Tüm yayınlar blogu :mustafakaragacli.blogspot.com Bilişim Medyaları Facebook-1 :Kirizma Facebook-2 :Mustafa Karaağaçlı X :M_Karaagacli_ İnstagram :mustafakaraagacli1 Youtube kanalı:http://www.akademikada.youtube.com/@
